خانه / تاریخ / تقویم روز / تقویم تاریخ ( ۲۳ ماه جوزا )

تقویم تاریخ ( ۲۳ ماه جوزا )

امروز ۲۳ ماه جوزا برابر با ۱۳ جون تقویم میلادی است. روزی که در افغانستان و جهان اتفاقاتزیادی به وقوع پیوسته است و ما به مرور برخی از این وقایع می‌پردازیم.

رویداد ها:

تولد لیلا صراحت روشنی ( شاعر و نویسنده شهیر کشور)/۱۳۳۷

لیلا صراحت روشنی در ۲۳ جوزای سال ۱۳۳۷ خورشیدی در شهر چاریکار ولایت پروان در خانواده‌ای فرهیخته و روشنفکر زاده شد. پدرش از نویسندگان بنام افغانستان و آموزگاری خردمند در شکل‌گیری و شکوفایی شخصیت هنری فرزندش بود.

لیلا در سال ۱۳۴۴ خورشیدی وارد مکتب شد و لیسه را در سال ۱۳۵۵ در (لیسهٔ) ملالی به پایان برد. در سال ۱۳۵۶ خورشیدی وارد دانشکدهٔ زبان و ادبیات گردید و در ۱۳۵۹ ش در رشتهٔ زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه کابل دانشنامهٔ لیسانس گرفت. سپس از ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۵ خورشیدی در لیسهٔ مریم آموزگاری پیشه کرد.

لیلا صراحت، از سال ۱۳۶۵ خورشیدی تا سقوط رژیم داکتر نجیب، ابتدا به عنوان سر دبیر و سپس به سمت معاون در مجلهٔ «میرمن» اشتغال ورزید. افزون بر این، او با تأسیس کانون نویسندگان جوان در چهارچوب انجمن نویسندگان افغانستان، به عنوان معاون کانون نویسندگان جوان برگزیده و پس از چندی به عضویت شورای مرکزی انجمن نویسندگان افغانستان نیز پذیرفته شد.

در زمان حکومت مجاهدین (در سال ۱۳۷۲ خورشیدی) به سمت معاون ریاست امور زنان به کار پرداخت و نشریهٔ «ارشاد نسوان» را دوباره احیا کرد. او به عنوان اولین مدیر مسوول دوره دوم نشراتی این نشریه نیز برگزیده شد که دوره اول نشراتی آن به سالهای حاکمیت شاه امان‌الله برمی‌گردد.

در ضمن، کانون فرهنگی «رابعه بلخی» را پایه‌گذاری کرد که بعداً این کانون در دیار مهاجرت نیز به فعالیت‌های خود ادامه داد.

لیلا صراحت، چند ماه پس از تسلط گروه طالبان بر افغانستان (در اواخر سال ۱۳۷۵ خورشیدی)، بار سفر بر بست و از کابل راهی پیشاور پاکستان شد و اندکی بعد از آنجا به کشور هُلند پناهنده گشت.

او در هالند مسئولیت نشریهٔ «حوا در تبعید» اورگان نشراتی انجمن زنان افغان «رابعه بلخی» را بر عهده گرفت تا جای پای محکم و استوارش الهام‌بخش فعالیت‌های زنان افغان برای دست‌یابی به جهانی که نام زن مساوی نام انسان است، باشد.

لیلا از سال ۱۳۵۰ خورشیدی به سرودن شعر آغاز کرد و شعرهایش از سال ۱۳۵۳ خورشیدی در نشریه‌های داخل و خارج از کشور به چاپ رسیده‌اند. او همواره از فرهیختگانی مانند رازق رویین، رفعت حسینی و به‌ویژه واصف باختری که پس از مرگ پدر در پرورش وی اهتمام بسیار ورزیدند، به نیکی یاد کرده و آنان را سپاس گفته‌است.

دانشنامه ادب فارسی دربارهٔ اشعار صراحت روشنی می‌نویسد:

«شعرهای صراحت روشنی از زبانی صمیمانه و اندیشه‌ای ژرف برخوردار است و تعبیرهای نو و شورانگیز در شعر او دیده می‌شود. درک روشن وی از لحظه‌های سیاه تاریخ سرزمینش و مردمی که سالها به انتظار بهار، عشقها و آرزوهایشان به دار تعصب و کینه‌ورزی آویخته شده و صدایشان برنکشیده می‌میرد، چنان است که گاه شعرهایش را از هرگونه تفسیر بی‌نیاز می‌سازد».

لیلا صراحت، دو سال پیش از مرگش، به بیماری سرطان مغز مبتلا شد و پس از جدال پرتنش مرگ و زندگی در جانش سرانجام در مقابل بیماری جانکاه مرگ را بوسه زد. هنگامی که او در شام چهارشنبه ۳۱ سرطان ۱۳۸۳ خورشیدی چشم از دنیا فروبست، ۴۶ سال داشت.

وفات داود سینما/۱۳۹۶

درگذشت "داوود سینما"، چهره شناخته شده سینمای هرات

حاجی داوود حیدری، که در ولایت هرات بیشتر به نام “داوود سینما” شناخته می‌شد، در چنین روزی دیده از جهان فرو بست. او کسی بود که جوانی‌اش را برای اوج و شکوفایی سینمای هرات گذاشت.

فعالیت “داوود سینما” در سینمای هرات از تکت فروشی شروع و تا راه‌اندازی شعبه، پروژکتور و مدیریت سینما ادامه پیدا کرد.

داوود سینما از جوانان علاقمند به سینما بود که به خاطر عشق به هنر هفتم، با وجود مشکلات بسیار، سعی در پایدار ماندن سینمای هرات می‌نمود و همیشه کوشش می کرد تا تازه‌ترین آثار سینمایی جهان از جمله فلم‌های هنری از سینماهای هالیوود، بالیوود، ایران و کوریا را برای ساکنان این دیار به نمایش بگذارد.

داوود سینما که در سال‌های حضور در سینما با هنر هفتم آشنا شده بود، برای زنده ماندن این هنر در هرات از طریق پخش فلم‌های آموزنده هنری، مستند و آموزشی و تربیتی سعی داشت.

به دنبال کودتای هفتم ثور ۱۳۵۷ خورشیدی و شروع مبارزات مردمی علیه حکومت ددمنشانه وقت، سینمای هرات بیش از هر جای دیگری مورد خشونت قرار گرفت و خیلی زود مسدود شد. تحولات به میان آمده به فعالیت “سینمای هرات” پایان داد.

داوود سینما سال‌ها به فعالیت دوباره سینمای هرات چشم دوخت، اما هیچ گاه محقق نگردید. او چند سال پس از مسدود شدن سینما، خود را وقف میزبانی از سیاحان و جهانگردان در هوتل موفق هرات کرد.

در سال ۱۳۷۵ خورشیدی “سینمای هرات” یکی از اولین اماکن تخریب شده توسط حکومت نوپای طالبانی بود که در اوایل آن سال به ویرانه تبدیل شد و به جای آن شعبات اداری ریاست ترانسپورت اعمار گردید.

داوود سینما در ۲۴ ماه جوزا سال روان در حالی که برای انجام معاینات طبی در پاکستان به سر می‌برد، درگذشت.

بعضی از عکس های مرحوم داود سینما که در سال ۱۳۵۹ گرفته شده است

————————————————————————————————————-

۳۲۳ پیش از میلاد – سالروز درگذشت اسکندر مقدونی که با دختر پادشاه بلخ ازدواج کرد 

مورخان معاصر بر پایه محاسبات تقویمی و نصف النهار بابل (جنوب غربی بغداد) سه روز را در ماه حون (جوزا) به عنوان سالروز درگذشت اسکندر مقدونی معروف به اسکندر بزرگ به دست داده اند: یک دسته از آنان دهم جون، دسته دیگر (اکثریت) غروب یازدهم جون و دسته سوم (شماری کم) ۱۳ چون (۲۳ جوزا).

بنا به نوشته اکثریت، اسکندر ۱۳ جون در سال ۳۲۳ پیش از میلاد در ۳۲ سالگی (یک ماه مانده به ۳۳ ساله شدن) در بابل درگذشت. وی در بابل ردچارعارضه تب شده بود که دیگر وی را رها نساخت.

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
مجسمه اسکندر

 

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
یک تصویر خیالی از رُکسانا

در آخرین روز حیات، هنگامی که به زنده ماندن اسکندر امیدی نبود، جنرالهایش از او پرسیدند که چه کسی را به جانشینی معرفی می کند و انتظار داشتند که بگوید برادرش، و یا فرزندی را که رکسانا ـ همسر آریایی اش ـ در شکم داشت، ولی اسکندر گفت که «شایسته ترین فرد» را برگزینید. اسکندر برای جلب دوستی آریایی ها و این که او را بیگانه ندانند و از بستگان خود بدانند و از پشت خنجر نزنند با سه دختر از بزرگان آریایی ازدواج کرده بود ولی تنها از رُکسانا (روشنک = رُخسانه) دارای فرزند شده بود و این فرزند که پسر بود و نامش را اسکندر چهارم گذارده بودند، پس از مرگ پدر به دنیا آمد. رکساناRoxana = Roxane دختر ساتراپ (والی) باکتریا ( مناطق شمال افغانستان امروز به مرکزیت بلخ) بود. دو بانوی آریایی دیگر اسکندر یکی ستاتیرا (ستاره) دختر داریوش سوم و دیگری پریساتیس (پریسا) دختر یک شاهزاده ایرانی بود.

۱۹۹۵ – ژاک شیراک رئیس جمهور فرانسه اعلام داشت که بدون توجه به قراردادهای موجود، آزمایشهای هسته ای را از سر خواهد گرفت تا بتوان سلاحهای اتمی فرانسه را نوسازی کرد. وی گفت که مصالح ملی فرانسه تجدید این آزمایشها را که تنها در پلینزی فرانسه (واقع در اقیانوس آرام) انجام می شود ایجاب می کند زیرا که دنیا هنوز محیطی امن نیست.

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
ژاک شیراک

زادروزها

۸۲۳ – زادروز شارل تاس پادشاه فرانک غربی و از ۸۷۵ تا زمان مرگش امپراتور مقدس روم
۱۸۳۱ – زادروز جیمز کلرک ماکسول فیزیکدان بریتانیایی

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
شارل تاس

۱۸۶۵ – زادروز ویلیام باتلر ییتس نویسنده و شاعر ایرلندی و برنده جایزه ادبیات نوبل
۱۹۲۸ – زادروز جان فوربز نش ریاضیدان آمریکایی، برنده جایزه نوبل اقتصاد سال۱۹۹۴

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
ویلیام باتلر ییتس

۱۹۴۳ – زادروز مالکوم مک‌داول بازیگر انگلیسی
۱۳۱۳ – زادروز پروفسور رحیم رحمان‌زاده پایه گذار جراحی مدرن ارتوپدی و تروماتیک ارتوپدی در سطح بین‌المللی

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
رحیم رحمان‌زاده

۱۹۴۴ – زادروز بان کی‌مون هشتمین دبیرکل سازمان ملل متحد

درگذشت‌ها

۱۲۳۱ – درگذشت آنتونیوی لیسبونی قدیس کاتولیک پرتغالی قرن دوازدهم الی سیزدهم
۱۶۴۵ – درگذشت میاموتو موساشی رونین و شمشیرزن جاپانی

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
آنتونیوی لیسبونی

۱۸۸۶ – درگذشت لودویگ دوم (بایرن) پادشاه بایرن
۱۹۶۵ – درگذشت مارتین بوبر فیلسوف اتریشی

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
مارتین بوبر

۱۹۸۶ – درگذشت بنی گودمن نوازنده کلارینت و رهبر ارکستر جاز
۲۰۱۲ – درگذشت ویلیام نولز شیمیدان امریکایی، برنده جایزه نوبل کیمیا

23 خرداد - 13 ژوئن؛ در تاریخ چه گذشت؟
ویلیام نولز

درباره admin

مطلب پیشنهادی

به یاد استاد رحیم خشنواز

پس از حصول استقلال افغانستان رباب به عنوان شناسنامه فرهنگی این کشور مطرح گردید. سازی …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.