خانه / تاریخ / تقویم روز / تقویم تاریخ ( ۱۴ ماه جوزا )

تقویم تاریخ ( ۱۴ ماه جوزا )

رویدادهای مهم ۱۴ ماه جوزا مطابق با ۴ ماه جون در تقویم میلادی: 

 روز جهانی حمایت از کودکان قربانی خشونت

بر افراشته شدن پرچم نظام جمهوریت در افغانستان/۱۳۵۳

محمد داود خان رئیس جمهور افغانستان بیرق جدید را بر فراز قصر ریاست جمهوری برافراشت. این کار پس از گذشت یکسال از به قدرت رسیدن سردار محمد داود خان صورت گرفت. وی با راه اندازی کودتاهی در ۲۶ سرطان ۱۳۵۲ نظام جمهوری در کشور راه اندازی نمود.

 مرگ “آلکسی کلود کلرو” ریاضی‏دان شهیر فرانسوی (۱۷۶۵ م)
آلکسی کلود کلرو

 

 

آلکسی کلود کلرو، ریاضی‏دان فرانسوی در ۲۹ جنوری سال ۱۷۱۳میلادی در شهر پاریس به دنیا آمد. وی از کودکی دارای هوش و استعداد فراوان بود به طوری که در ده سالگی ریاضیات می‌‏خواند و در سیزده سالگی رسالات و مباحثی درباره ریاضی نگاشت. کلرو در شانزده سالگی مقاله‌‏ای در ریاضیات نوشت که باعث تعجب بسیار ریاضی‏دانان گردید. تالیف این رساله، آغاز ترقی علمی او بود که باعث شد، وی به عضویت آکادمی علوم فرانسه انتخاب شود. کلرو از آن پس به طور جدی به کارهای علمی روی آورد و تحقیقات مثمر ثمری را به نتیجه رساند وی راهی برای تعیین و تثبیت شکل زمین از راه آزمایش به دست آورد که نیروی گرانش یا جاذبه زمین را در نقاط مختلف با اندازه‌‏گیری زمانِ نوسان آونگ اندازه‌‏گیری کرد. کلرو هم‏چنین در باب حرکات ماه نیز تحقیقات جالبی به عمل آورد. وی تاثیرات کشش جاذبه سیاره زهره بر زمین را نیز حساب کرد و آن را با نیروی جاذبه و کشش ماه مقایسه نمود. آن‏گاه از تلفیق این نظر با نتایج تحقیقاتی یکی از دانشمندان هم عصر خود، نخستین رقم نسبتاً صحیح را برای جرم سیاره زهره و ماه را به دست آورد. پیروزی بزرگی که نصیب کلرو شد، محاسبه تاثیر جاذبه سیاره مشتری و زحل بر ستارگان دنباله‌‏دار بود و پس از محاسبات طولانی، چنین نتیجه گرفت که هر دو سیاره عظیم زحل و مشتری، باعث کندی حرکت ستارگان دنباله‏‌دار می‌‏شوند. آلکسی کلود کلرو سرانجام در ۴ جون ۱۷۶۵میلادی در ۵۲ سالگی درگذشت.

 تولد “ناتانیل هاثوِرن” نویسنده برجسته امریکایی (۱۸۰۴م)
ناتانیل هاثورن

 

 

ناتانیل هاثورن، داستان‏‌نویس امریکایى در ۴ جون سال ۱۸۰۴میلادی در ایالت نیوانگلند امریکا به دنیا آمد. وی در کودکی یتیم شد و به گوشه‏‌نشینی و انزوا روی آورد. با این حال، تمام وقت خود را مصروف مطالعه ادبیات و پرورش قدرت خلاقه در خود نمود. هاثورن از آن پس، در طی سال‏‌های متمادی، در مجلات و روزنامه‏‌های امریکایى گاهی با نام و زمانی بدون نام، داستان‌‏ها و آثار خود را منتشر می‌‏کرد. وی تا ۴۶ سالگی همانگونه که خود درباره خویشتن گفته است، گمنام‌‏ترین مرد ادبی امریکا به شمار می‏‌رفت، اما در آن سال با انتشار کتاب نامه ارغوانی و داغ ننگ، شهرت فراوانی کسب کرد. هاثورن هم‏چنین پس از انتشار کتاب رب‏النوع مرمرین کشتزار، بیش از پیش بر شهرت خود افزود. وی با توجه به محیط زندگی و روحیه مذهبی حاکم بر آن، در داستان‏‌های کوتاهش به مساله گناه و مقولاتی چون نخوت و خودبینی پرداخت. این مسئله در کتاب‌های هاثورن نیز تجلی یافته و در اغلب آنها، مبحث گناه را مورد تجزیه و تحلیل قرار داده است به نحوی که به عنوان عالم علم اخلاق شناخته شده است. وی دربیش از یک‏صد داستان کوتاه و چهار رمان بزرگ خود، دو نکته را مدنظر داشته و تلاش نموده به بهترین صورت به آنها شکل بخشد: اول آن‏که تیزبینی و قدرت توصیف را تقویت نموده و از نیروی تخیل و القائات شاعرانه و تمثیلات، بهره گرفته است. دوم آنکه در نهایت استادی، مسائل و عناصر اخلاق را در همه مظاهر زندگی مطرح نموده و برجسته می‏سازد. هاثورن افکار و عقاید اجتماع خود را در آثارش با سبکی انتقادآمیز منعکس می‌‏سازد و مدار غالب آثار او، بر گرد مبارزه با تعصب‌‏های مذهبی می‌‏چرخد. وقوع جنگ‏‌های داخلی امریکا و بیماری طولانی او، وی را در سال‏‌های آخر عمر از هر نوع فعالیت ادبی باز داشت. بااین حال هاثورن قبل از مرگ، کلیه آثار خود شامل داستان‏‌ها، نامه‌‏های خصوصی و یادداشت‌‏های سفر و… را چاپ و منتشر کرد. او به خاطر نوع داستان‏‌ها و کمیت آنها، از بزرگ‏ترین نویسندگان زمان خود به شمار می‌‏رفت. ناتانیل هاثورن، سرانجام در ۱۹ می ۱۸۶۴میلادی در ۶۰ سالگی درگذشت.

 مرگ “پیر لوئیس” شاعر و داستان‏نویس فرانسوی (۱۹۲۵ م)
پیِر لوئیس

 

 

پیِر لوئیس، ادیب و نویسنده فرانسوی در دهم دسامبر ۱۸۷۰میلادی در بلژیک به دنیا آمد. وی پس از طی تحصیلات متوسطه، برای ادامه تحصیل در رشته فلسفه به پاریس رفت و پس از آشنایى با ادبای آن شهر، مجله ادبی لاکونک را بنیان نهاد. لوئیس از همین زمان نخستین اشعارش را در این مجله منتشر کرد که مورد تحسین قرار گرفت. وی در سال‏‍‌های بعد آثار متعدد دیگری به نگارش درآورد که با به نمایش درآمدن برخی از آنها، شهرت فراوانی نصیب لوئیس نمود. پیر لوئیس مدتی نیز به کارهای تحقیق و تفسیر متون پرداخت که بعضی از آنها را منتشر کرد و بعضی را در نامه‌‏هایی برای دوستان فرستاد. وی در اشعار خود، درخشان‏‌ترین رنگ و جلای نوشته‌‏های مکاتب زمان را جمع کرده و توجه به زیبایی و قالب را در درجه اول اهمیت قرار داده است. پیِر لوئیس ده سال آخر عمر را در عُزلت گذراند و سرانجام در چهارم جون  ۱۹۲۵میلادی، در ۵۵ سالگی درگذشت.

 تشکیل اولین دولت سوسیالیستی در فرانسه به ریاست “لئون بلوم” (۱۹۳۶ م)
 تشکیل اولین دولت سوسیالیستی در فرانسه به ریاست

 

 

نظریه سوسیالیسم گرچه در نیمه اول قرن نوزدهم توسط کارل مارکسفیلسوف و نظریه‌‏پرداز آلمانی تشریح گردید و طرفدارانی پیدا کرد، با این حال نظریه‌‏پردازان دیگری در فرانسه، نقشه‏‌هایى برای ایجاد جوامع اشتراکی تهیه کرده بودند. در نهایت نیم قرن پس از مرگ مارکس، در پی پیروزی جبهه خلق فرانسه در انتخابات ماه مه سال ۱۹۳۶میلادی در فرانسه، اولین دولت سوسیالیست این کشور در چهارم جون آن سال شکل گرفت. در این زمان، لئون بلوم، سیاست‏‌مدار و نویسنده فرانسوی، نخستین دولت خود را که متشکل از سوسیالیست‏‌ها، رادیکال سوسیالیست‏‌ها و کمونیست‏‌ها بود تشکیل داد و قوانینی را در جهت اصلاح اوضاع کارگری تصویب کرد. علاوه بر آن، بلوم دست به اصلاحات اقتصادی و اجتماعی بسیاری زد که به سبب مخالفت گروه‌‏های رقیب و مخالفِ دولت ناکام ماند. بلوم در بعد سیاسی نیز به تفاهم با هیتلر امیدوار بود و در مذاکرات خود با مقامات آلمان، بر پیشنهاد دوستی و نزدیکی دو کشور تاکید نمود. با این حال، پس از شروع جنگ جهانی دوم و سقوط فرانسه، لئون بلوم توسط یک دولت دست نشانده آلمان دستگیر و تا پایان جنگ در زندان آلمان‏‌ها به سر برد.

 تصرف “رُم” پایتخت ایتالیا توسط ارتش متفقین در جریان جنگ جهانی دوم (۱۹۴۴ م)
 تصرف

 

 

پس از آنکه بنیتو موسولینی رهبری حزب فاشیست ایتالیا و پس از آن، نخست‌‏وزیری این کشور را برعهده گرفت، فرمان‏روای مطلق العنان ایتالیا شد و پادشاه این کشور، درتمام مدت حکومت او، تنها یک نقش تشریفاتی برعهده داشت. با آغاز جنگ جهانی دوم و اتحاد ایتالیا با آلمان، نیروهای دو کشور در جنگ‏‌های شمال افریقا در کنار یک‏دیگر با متفقین جنگیدند. نیروهای متفقین پس از بیرون راندن سربازان آلمان و ایتالیا از شمال افریقا، در تابستان سال ۱۹۴۴میلادی، به ایتالیا حمله‌‏ور شدند. مقاومت نیروهای ایتالیایى در برابر متفقین دیری نپایید و شهر رم پایتخت این کشور در چهارم جون ۱۹۴۴میلادی به تصرف متفقین درآمد. در این حال، فرماندهان نظامی ایتالیا که شکست خود را در جنگ حتمی می‏‌دانستند، پادشاه ایتالیا را به برکناری و بازداشت موسولینی تشویق کردند. با برکناری موسولینی از قدرت، ایتالیا از اتحاد با آلمان دست برداشت و همراه با متفقین به جنگ آلمان شتافت. این مسئله، شکست وسقوط حتمی آلمان را به دنبال آورد.

 روز استقلال کشور “تونگا” از استعمار انگلستان (۱۹۷۰ م)
تونگا

 

 

جزایر تونگا با ۷۵۰ کیلومتر مربع وسعت در مرکز قاره اقیانوسیه در اقیانوس کبیر و در جنوب جزایر ساموآ و شرق جزایر فیجی واقع شده‏اند. تونگا متشکل از ۱۶۹ جزیره آتشفشانی و مرجانی است که ۳۶ جزیره آن، قابل سکونت می‏باشد. جمعیت تونگا ۱۰۰ هزار نفر و از نژاد تونگایى (پُلی نزی) و اکثراً پروتستان و دارای زبان رسمی تونگایى و انگلیسی می‏‌باشند. پایتخت این کشور، نوکوآلوفا و دارای واحد پول پاآنگا است. جزایر تونگا به تدریج در قرن هفدهم توسط هلندیان کشف شد و در سال ۱۸۶۲میلادی، در آن حکومت سلطنتی مشروطه برقرار گردید. تونگا در سال ۱۹۰۰میلادی با حفظ رژیم مشروطه، تحت الحمایه انگلستان شد و سرانجام در سال ۱۹۷۰میلادی به استقلال رسید. روز ۴ حون به مناسبت تولد پادشاه این کشور، به عنوان روز ملی تونگا نام‏‌گذاری شده است.

وفات آیت الله خمینی رهبر حمهوری اسلامی ایران/۱۳۶۸

 ارتحال جان‌سوز حضرت

آیت الله خمینی در سال ۱۲۸۱ شمسی در خمین ایران به دنیا آمد. او در ضدیت با حکومت محمد رضا شاه پهلوی قرار داشت.  از همین رو در سال ۱۳۴۳ به ترکیه و سپس عراق تبعید شد. این تبعید بیش از ۱۴ سال به طول انجامید. خمینی که از خارج از کشور حوادث ایران را تعقیب می‏‌نمود و انقلاب را هدایت می‌‏کرد، بر اثر پایداری مردم، سرانجام در ۱۲ ماه دلو سال ۵۷ وارد ایران شده و پس از چند روز، در ۲۲ ماه دلو همان سال به پیروزی رسید.  سرانجام آیت الله خمینی در روز چهاردهم ماه جوزا سال ۱۳۶۸شمسی دیده از جهان فروبست.

 وقوع حادثه کشتار دانشجویان چینی در میدان “تیان آن من” پکن (۱۹۸۹ م)
تیان آن من

 

 

در سال ۱۹۸۶میلادی دانشجویان ایالت شانگ‌های چین، طی راهپیمایى و تظاهرات آرام خود، خواهان آزادی مطبوعات و دگرگونی‏‌های سیاسی شدند که این تظاهرات، با عکس‏‌العمل شدید نیروهای امنیتی روبرو شد و سرکوب گردید. در پی این حادثه، هویائو بانگ، دبیر کل حزب کمونیست چین، به اتهام حمایت از تظاهرکنندگان و ترویج عقاید غربی از کار برکنار شد. در مارچ ۱۹۸۹میلادی تبّتی‏‌ها دست به تظاهرات زدند و علیه فشارهای فرهنگی و محدودیت‌‏های مذهبی قیام نمودند و حقوق سیاسی بیشتری درخواست کردند. این تظاهرات نیز با واکنش مسلحانه پلیس روبرو شد و در طی آن عده زیادی دستگیر و اعدام شدند. در اپریل  ۱۹۸۹میلادی هم‏زمان با مرگ هویائوبانگ، هزاران تن از دانشجویان چینی در میدان “تیان آن مَن” که به معنی صلح آسمانی است، گرد آمده و خواستار فضای باز سیاسی، توقف ارتشاء و فساد اداری، آزادی‌‏های اجتماعی و سیاسی، دگرگونی در حزب کمونیست و کاهش قدرت این حزب، افزایش قدرت مجلس و انتخابی بودن نمایندگان آن شدند. علی‌‏رغم هشدار دولت، تظاهرات دانشجویان چندین روز ادامه یافت. به دنبال اجتماع چند روزه دانشجویان، صدها هزار کارگر و شهروند پکنی به پشتیبانی از دانشجویان و خواسته‏‌های آنان به پا خاستند و مسیر خیابان‏‌ها و راه‏‌ها و معابر را بستند تا از حمله پلیس به دانشجویان جلوگیری کنند. عین همین تظاهرات در دیگر شهرهای مهم چین نیز به وجود آمد تا اینکه در روز چهارم جون ۱۹۸۹میلادی حمله شدید و کوبنده نیروهای امنیتی علیه تظاهرکنندگان آغاز گردید. در نهایت، با کشته شدن صدها تن و بر جای ماندن هزاران زخمی، تظاهرات سرکوب شد و رهبر شورشیان و مهره‏های اصلی تظاهرات دستگیر و محاکمه شدند. مقابله شدید دولت چین با دانشجویان و کشتار آن‏ها، بهانه لازم را به دست دولت‏‌های غربی داد تا با تبلیغات گسترده علیه پکن و متهم کردن این دولت به نقض حقوق بشر، چین را تحت فشار قرار دهند.

درباره admin

مطلب پیشنهادی

به یاد استاد رحیم خشنواز

پس از حصول استقلال افغانستان رباب به عنوان شناسنامه فرهنگی این کشور مطرح گردید. سازی …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.