امروز ششم ماه حوت برابر با 25 فبروری تقویم میلادی است. روزی که در تافغانستان و جهان اتفاقات و رویداد های زیادی به وقوع پیوسته است و ما به مرور برخی از این وقایع میپردازیم.
صدور فرمان تخریب بت های بامیان/ 1379 شمسی
رادیو طالبان در کابل فتوایی را به نشر رسانید که بر اساس آن باید تمام مجسمهها در افغانستان نابود گردد. شورای رهبری، شورای علما و ديوان عالی (استره محکمه) طالبان، به پيروی از فرمان ملا محمد عمر رهبر اين گروه، دستور تخريب تمام آثاری را که به تعبير آنها “غير اسلامی” بود صادر کردند.
دو مجسمه بودا در باميان و تمامی مجسمه های تاريخی که در موزیم های کابل و ديگر شهرهای افغانستان نگهداری می شدند نيز می بايست بر اساس اين فتوا نابود می شدند.
مخالفت جهانی
تکاپوی جهانی برای بازداشتن طالبان از تخريب آثار فرهنگی و تاريخی افغانستان به ويژه بتهای بودا در باميان آغاز شد.
![]() | ![]() |
کوفی عنان دبير کل سازمان ملل متحد با فرستادن نماينده ويژه خود به کابل و قندهار، از سران طالبان خواست تا از تخريب اين آثار صرف نظر کنند.
دبيرکل يونسکو، سازمان علمی، فرهنگی و آموزشی ملل متحد، از سازمان کنفرانس اسلامی در خواست کرد که طالبان را متقاعد کند که از اين تصميم خود منصرف شوند.
رييس موزیم مترپوليتن نيويارک نيز از رهبران طالبان خواست که به جای تخريب اين آثار فرهنگی و تاريخی، آنها را به موزیم های کشورهای مختلف بفروشند.
همچنين علاقه مندان و پيروان آيين بودايی در چند شهر آسيايی، در اعتراض به اين تصميم طالبان دست به تظاهرات زدند.
اما اين فشارها، تاثيری بر عزم طالبان برای تخريب آثار و داشته های تاريخی و فرهنگی افغانستان نگذاشت و در حالی که رايزنی های جهانی برای متقاعد کردن آنها به صرف نظر کردن از اين اقدام ادامه داشت، از نقاط مختلف افغانستان، توپ، تانک، مسلسل و مواد منفجره به باميان، شهر مجسمه های تاريخی بودا منتقل می شد.
رویداد ها به تقویم میلادی:
1916 – روزي که روس ها كرمانشاه ایران را تصرف كردند
25 فبروری 1916 نيروهاي روسيه تصرف شهر كرمانشاه ایران را پس از عقب راندن سربازان ايران تكميل كردند. نيروهاي روسيه از چهارم ماه حوت به كرمانشاه رخنه كرده بودند.
دولت وقت ايران در آغاز جنگ جهاني اول (جنگ اروپاييان با يکديگر) اعلام بيطرفي كرده بود كه به آن احترام گذارده نشد و طرفين جنگ دامنه نبرد خودرا به ايران کشانيدند که نيروي نظامي کافي براي دفاع از خود نداشت. در دوران جنگ جهاني اول، نيروهاي انگلستان و روسيه با هدف جنگ با عثماني (متحد آلمان) و همچنين قطع نفوذ آلمان وارد ايران شده بودند. توده هاي ايراني هواخواه آلمان بودند و اين هواخواهي که ادامه دارد در جريان جنگ جهاني دوم هم سبب اشغال نظامي ايران توسط نيروهاي نظامي دولت مسکو و دولت لندن شد.
1928 – نخستین فرستنده عادی تلویزیونی
25 فبروری 1928 آژانس دولتی آمریکا که ناظر بر ارتباطات همگانی است نخستین جواز تاسیس تلویزیون را به نام متقاضی آن «چارلز فرانسیس جنکینز » صادر کرد و این تلویزیون که نخستین فرستنده تلویزیونی دائمی (غير آزمايشي) جهان به مفهوم امروز بود نزدیک به پنج ماه بعد ـ دوم جون 1928 در ویتون Wheaton ایالت مریلند (حاشیه شهر واشنگتن) آغاز بکار کرد.
این شبکه که تصویر و صدای آن منطقه ای به شعاع 40 کیلومتررا پوشش می داد در آغاز کار هر هفته پنج شب برنامه پخش می کرد و بیشتر برنامه های آن نمایش و فیلم سینمایی بود. آزمایش عمومی پخش تصویر بر روی امواج (تلویزیون) از سال 1923 و پس از ساخت لامپ، با استفاده از خواص مِلح ناتریوم (انعکاس نور بر حسب روشنی و تاریکی شیئی) آغاز شده بود. از آنجا که تلویزیون با موج بلند کار می کند تا دهها سال و تا زمان پیدایش ماهواره و کابل نوری، هر فرستنده مربوط به یک منطقه محدود بود. جنکینز در سال 1934 و در 86 سالگی درگذشت.
1815 – آغاز حكومت 100 روزه ناپلئون
ناپلئون بناپارت كه از سوي اتحاديه كشورهاي مخالف به جزيره «الب (البا) Elba» در مديترانه تبعيد و حکمران اين جزيره شده بود قراري را که با آن موفقت کرده بود زير پا گذارد و 25 فبروری 1815 به فرانسه بازگشت، فرانسويان بارديگر به وي پيوستند و حكومت صد روزه او آغاز شد. دليل شكست نظامي بعدي ناپلئون اين بود كه در مقابله با نيروهاي كشورهاي متحد شتاب كرد و به جاي كشانيدن آنها به خاك فرانسه و تعيين ميدان جنگ به اراده خودش، براي نبرد با ايشان به بلژيك شتافت.
شكست نظامي ناپلئون در اصل، به دليل اشتباه او بود كه به روسيه حمله برده بود كه سرزميني وسيع و سرد است. وي در اين لشكركشي بسياري از سربازان با تجربه خود را از دست داده بود. 130 سال بعد هم هيتلر همين اشتباه را مرتكب شد. برنامه ناپلئون متحد كردن اروپاي قاره اي (بدون انگلستان) تحت رياست فرانسه و پياده کردن ايده هاي انقلاب اين كشور بود. برنامه هيتلر تامين وحدت آلماني هاي اروپا و تحقق برتري آنان و نيز اثبات اصالت سوسياليسم ملي خود (نوعي پاپيوليسم) بر سوسياليسم ماركس بود. وي تنها در مخالفت با انگلستان، با ناپلئون وحدت نظر داشت.
1836 – سمیوئل کلت، اختراع خود تپانچه (ششلول ـ رولور) کلت Colt را به ثبت داد.
1899 – پال ژولیوس رویتر ـ یهودی آلمانی که بعدا به تابعیت انگلستان درآمد و خبرگزاری رویتر را بوجود آورد در 83 سالگی درگذشت.
1921 – تفلیس، پایتخت جمهوری دموکراتیک گرجستان، پس از نبردی شدید به تصرف بلشویک های روسیه درآمد و جمهوری سوسیالیستی گرجستان ایجاد شد.
1923 – درخواست آدولف هيتلر براي تابعيت آلمان كه چندي پيش تسليم شده بود پذيرفته شد.
وي متولد اتريش بود ، ولي معتقد بود كه آلماني نژادها يك ملت هستند و مرزها، قراردادي و مصنوعي و ساخت سياستها هستند. هيتلر پس از دريافت تابعيت آلمان توانست براي نمايندگي پارلمان نامزد شود و سپس گام به سوي رهبري اين کشور بردارد.
1935 – زادروز «رادار»
رابرت الكساندر واتسون ــ وات Watson – Watt فيزيكدان اسكاتلندي بیست و پنجم فبروری 1935 دستگاه تعیین محل پرواز هواپيما در آسمان و فاصله آن تا این دستگاه را که ساخته بود به معرض نمايش گذارد كه اختصارا «رادار » نام گرفت. در دوران جنگ جهاني دوم از اين دستگاه براي آگاه شدن از حملات هوايي آلمان به خاك انگلستان استفاده شد و اينك وسيعا مورد استفاده است. دولت انگلستان در 1942 به سازنده رادار لقب «سر » داد. . واتسون ــ وات كه در 1892 به دنيا آمده بود در 1973 درگذشت.
1954 – كودتا در سوريه و سقوط شيشكلي حاكم اين كشور
ر اثر استبداد و خودكامگي اديب شيشكلي، رئيس جمهور وقت سوريه، جنگ مسلحانه آزادي خواهان اين كشور در كوهستانهاي سوريه عليه دولت شيشكلي آغاز شد. اين پيكار با قيامهاي گذشته مردم سوريه، تفاوتهاي ريشهاي و عميق داشت. زيرا در اين نبرد، گروههاي ميهنپرست اعم از كارگر، كشاورز، دانشجو و حتي دانشآموزان نيز همكاري و حضوري فعال داشتند. قيام سال 1954 مردم سوريه، سرانجام با وحدت مردم و ارتش در 25 فبروری همين سال به پيروزي رسيد و در پي آن، هاشم اتاسي رهبر حزب خلق سوريه به رياست جمهوري اين كشور برگزيده شد و دولت شيشكلي، سقوط كرد.
1966 – حافظ اسد جنرال هوايي سوريه دراين كشور كودتا كرد. قبلا نيز يک رشته کودتا در سوريه صورت گرفته بود که در دو مورد آن بعثي ها برضد يکديگر کودتا کرده بودند.
2003 – پايان دنيا در سال 2060 طبق پیش بینی نیوتن
پژوهشگر كانادايي «استيفن سنوبلن» 25 فبروری 2003 فاش ساخت كه دستخط ايزاک نيوتن دانشمند قرن 18 را (كه در 1727 درگذشت) به دست آورده كه با محاسبات پيچيده اي پيش گويي كرده است كه جهان در سال 2060 پايان مي يابد. وي گفت اين دستخط اينک در يك آرشيو در اورشليم نگهداري مي شود. دستخط نيوتن بدون اين كه دارنده اش متوجه مطلب شود قبلا در يك حرّاج آثار تاريخي به فروش رفته بود. نيوتن بود كه نيروي جاذبه زمين را كشف و محاسبه كرد.
زادروزها
۱۳۰۴ – زادروز ابن بطوطه سیاح و نویسنده مراکشی
۱۷۷۸ – زادروز خوزه د سن مارتین قهرمان ملی ، سپهسالار و رهبر ارجنتاینی
۱۸۴۱ – زادروز پیر آگوست رنوار ، نقاش امپرسیونیست فرانسوی
۱۹۲۷ – زادروز هوشنگ ابتهاج، شاعر و موسیقیپژوه ایرانی
۱۹۴۳ – زادروز جورج هریسون، گیتاریست و خوانندۀ انگلیسی؛ عضو گروه بیتلز
۱۹۵۸ – زادروز میشل ولبک نویسندۀ فرانسوی؛ برنده جایزه گنکور
۱۹۴۹ – امین معلوف نویسنده فرانسوی لبنانیتبار.
۱۹۷۰ – لیبی تنر بازیگر استرالیایی.
۱۹۷۱ – شون آستین بازیگر ٫کارگردان آمریکایی.
درگذشتها
۱۷۲۳ – درگذشت کریستوفر رن دانشمند و معمار انگلیسی
۱۹۷۰ – درگذشت مارک روتکو نقاش اکسپرسیونیست انتزاعی آمریکایی لیتوانیایی تبار
۱۹۷۱ – درگذشت تئودور سودبرگ شیمیدان سوئدی؛ برندۀ جایزه نوبل شیمی سال ۱۹۲۶
۱۹۸۳ – درگذشت تنسی ویلیامز نویسنده آمریکایی؛ برندۀ جایزه پولیتزر
۱۸۹۹ – درگذشت پاول یولیوس رویتر، بنیانگذار خبرگزاری رویترز و دریافت کننده امتیازنامه رویتر از دولت قاجار
۱۹۹۹ – درگذشت گلن سیبورگ، شیمیدان آمریکایی؛ برندۀجایزه نوبل شیمی سال