خانه / تاریخ / تقویم روز / تقویم تاریخ ( ۲۲ ماه سنبله )

تقویم تاریخ ( ۲۲ ماه سنبله )

امروز ۲۲ ماه سنبله برابر با ۱۳ سپتامبر تقویم میلادی است. روزی که در افغانستان و جهان اتفاقات زیادی به وقوع پیوسسته است و ما به مرور برخی از این وقایع می‌پردازیم.

رویداد ها:

تولد احمد شاه ظاهر، پسر دوم ظاهر شاه/۱۳۱۳

حمدشاه پسر دوم و محمدظاهر شاه و شهبانو حمیرا است که در چنین روزی در شهر کابل زاده شد.
شاهزاده احمدشاه در سال ۱٣٣۵ خورشیدی، به‌عنوان رئیس افتخاری جمعیت هلال احمر افغانی (جمعیت افغانی سره‌میاشت) منصوب شد و تا زمان سقوط سلطنت در سال ۱٣۵٢ خورشیدی، در این سمت باقی ماند.

احمد شاه ظاهر به همراه برادرش میرویس و ‘بلقیس’ دختر شاه سابق همراه با شماری از نوه های او اکنون در قصر ریاست جمهوری افغانستان زندگی می‌کنند.
وفات استاد قاسم افغان از موسیقی دان های برجسته کشور/۱۳۳۵

استاد قاسم افغان در حال اجرای کنسرت در سفارت انگلیس کابل

استاد قاسم در چنین روزی در شهرکابل وفات یافت و جنازه اش در مقبره شهدای صالحین به خاک سپرده شد.

قاسم افغان: درسال ۱۳۰۳ هجری شمسی (۱۸۸۱ میلادی) تاریخ شمسی و میلادی در این متن مغایرت دارن در کوچه خواجه خوردک یاخرابات تولدگردید. پدر او استاد ستارجو یکی از موسیقی دانان ایالت کشمیر بود.استاد ستارجو نوازنده دربار امیر عبدالرحمن بود.استاد قاسم افغان درسیزده سالگی به هنر موسیقی روی آورده وازهمین سن در دربار عبذالرحمن خان راه یافت.او به اساس امر امیر غزلی را از کتاب حافظ شیرازی کمپوز نموده در دربار خواند.واین اولین آهنگ او در دربار بود که مورد تشویق قرارگرفت.استاد کتاب بیدل و حافظ را میخواندوازان غزل آهنگ میساخت.استاد خود شعر میسرود و درگفتن شعر کنایه خیلی مشهور بود.استاد در دربارشاه امان اله مقام خیلی زیاد داشت.او مدتی به صفت معلم موسیقی در لیسه حبیبیه ایفای وظیفه نمود. استاد مفتخر به ۳ نشان به نامهای مسرت، یاد گار استقلال، ومطلا گردیده است.درزمان امیر امان الله خان دابس نماینده و سفیر انگلیس در افغانستان بود. استاد روزی به دابس چنین شعری را سرود.

مکتب ماست جای استقلال

سبق ماست هوای اسقلال

  • و یا شعر دیگر:
  •                                       میزند چشم کبود تو ناخن به مژگان — ترسم ای دوست میان من و تو جنگ شود

استاداز موجودیت حبیب‌الله کلکانی ناراض بود و در دربار حبیب اله نیز شعر های کنایه میخواند. هاشم خان کاکای ظاهر شاه از کنایه گفتن شهر های استاد بتنگ آمدبود.و استاد را چندین بار اخطارداده بود که از امان اله در خواندنهای خود یادنکند.از اینکه استاد شاه امان اله را خیلی دوست داشت از گفتن شعر کنایه دست نبرداشت .استاددرمدت ۵۰ سال عمرش ۱۰۰ شاگرد تربیه نمود ازجمله استاد نتو استاد، استاد رحیم بخش، استادمیرزاحسین، وسه پسر او یقوب قاسمی یوسف قاسمی وآصف قاسمی میتوان نام برد که همه اینها با رادیو افغانستان همکاری داشته واهنگهای زیاد از خود بجا گذاشته اند. وحید قاسمی هنرمند مشهور رادیو تلویزیون ملی افغانستان نواسه استاد میباشد.

نخست وزیری حفیظ الله امین/ ۱۳۵۸

 حفیظ الله امین از رهبران برجسته حزب خلق در چنین روزی در افغانستان به حاکمیت مطلق دست پیدا کرد. وی پس از کشتن تره کی علاوه بر دبیر کلی حزب دموکراتیک خلق و ریاست شورای انقلابی، مقام نخست وزیری را نیز به خود اختصاص داد و حدود صد روز یکه تاز میدان بود و در بسیاری از بخش های افغانستان به شیوه بسیار خشن حکومت کرد.

وی در مقام فرمانروایی جدید، بار تمام سرکوبها و مظالم گذشته را به دوش تره کی انداخت و با اعلام فهرست دوازده هزار نفری از اعدام شدگان مدعی شد که همه آنها به دستور تره کی اعدام شده اند.

قطع ارسال تسلیحات برای طرفین جنگ در افغانستان/۱۳۷۰
نتيجة بحث الصور عن شوروی در افغانستان
وزرای خارجه امریکا و شوروی قطعنامه ای را به تصویب رساندند که به اساس آن قطع اسلحه به طرفین درگیر جنگ افغانستان از اول ماه جنوری ۱۹۲۲ ( جدی ۱۳۷۰ ) عملی گردد.
ولایت بامیان به دست طالبان افتاد/۱۳۷۷
۴۹۰ سال پیش از میلاد – سالروز جنگ ماراتن۱۳ سپتامبر سالروز نبرد یک روزه ماراتن است که در سال ۴۹۰ پیش از میلاد روی داد و نیروی دریابرد آریانا در آن موفق نبود و با تحمل تلفات عقب نشینی کرد.

داریوش بزرگ، تنها با هدف گوشمالی آتنی ها – نه تصرف آتن – که یونانی زبانهای آسیای صغیر (شهرها و جزایر ایونی) قلمرو آریانا را تحریک به شورش و نافرمانی می کردند یک سپاه پیاده و سوار را با کشتی روانه سرزمین اصلی یونان کرد که به صورت کشور – شهر یا ایالات متحده اداره می شد.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
داریوش بزرگ

این نیرو که بزرگترین لشکرکشی آمفی بیاس از آغاز تاریخ تا اواخر قرن ۱۹ میلادی است پس از تصرف شهر ارتریا Eretria و جزیره ایوبویی Euboea (اوبوآ)، در ساحل شرقی اتیکا Attica پیاده شد.

به نوشته مورخان یونانی، آتن و متحدان آن جز اسپارت برای دفاع، موفق به گردآوری ده هزار نظامی شده بودند و در انتظار نیروی اعزامی اسپارت بسر می بردند که میلتیادس Miltiades فرمانده دفاع از آتن شنید که فرمانده نیروهای دریا برد ایران بیش از نیمی از سربازان خود و عمدتا سواره نظام را به کشتی ها بازگردانده و قصد حمله مستقیم به شهر آتن را دارد و واحدهایی که در شرق اتیکا باقی مانده اند در حال برپا کردن اردوگاه هستند، ولی زمینی که در آنجا پیاده شده اند گود و نیمه باتلاق و سست است.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
تصویر مجسمه Miltiades

وی پس از مشورت با هشت جنرال دیگر تصمیم گرفت پیش از آن که نیروی باقیمانده ایران در شرق اتیکا بتواند زمین بهتری بیابد و از اردو زدن فارغ شود به آن شبیخون زند. سربازان آتنی که در زمین های با ارتفاع بیشتر و خشک موضع گرفته بودند با سرعت به سوی نیروی آریانا به حرکت درآمدند. سربازان آریایی که در مرکز صحنه بودند حمله آتنی ها را دفع کردند، ولی دو جناح راست و چپ تاب مقاومت نیاوردند و کل نیرو به محاصره درآمد. همزمان، کشتی های آتنی به کشتی های حامل تدارکات نیروهای آریایی که بدون دفاع مانده بودند حمله بردند و نیز آنها را از دسترس نیروهای در حال جنگ دور ساختند. در این عملیات، به نوشته مورخان یونانی نیروی دریابرد آریانا با تحمل شش هزار و چهارصد تن تلفات دست به عقب نشینی زد و آتنی ها به پاس نجات شهرشان در دلفی Delphi خزانه ای ساختند و به آپولو Apollo خدای خود هدیه کردند.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
امپراتوری آریانا در زمان جنگ ماراتن

۱۲۲ – ساخت دیوار «هادریانوس» در بریتانیا

سیزدهم سپتامبر سال ۱۲۲ میلادی به تصمیم «هادریانوس» امپراتور وقت روم، کار ساختن یک دیوار سراسری عرضی سنگچین در بریتانیا آغاز شد که طوایف ساکن شمال بریتانیا (اسکاتلند) را از تعرض به منطقه جنوبی بریتانیا (اینگلند) بازدارد و جنوبی هارا از یک ترس و بیم و کابوس دائمی ناشی از آن رهاسازد. بقایای این دیوار باقی مانده است. رومی ها کل این سرزمین را بریتانیا می خواندند و این نام را از سفرنامه «پیتیاس» سیّاح و جغرافیدان قرن چهارم پیش از میلاد یونان آموخته بودند. بریتانیا از سال ۴۳ میلادی بمانند سایر نقاط اروپا، جزیی از قلمرو رومیان شد.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
دیوار «هادریانوس»

تعرض رومیان به آن جزایر غرب اروپا از سال ۵۵ پیش از میلاد آغاز شده بود ولی استقرار آنان تا سال ۴۳ میلادی قطعی نشده بود. «اینگلند» که از نام آلمانی های مهاجر به جنوب بریتانیا گرفته شده از قرن پنجم میلادی متداول شده است که در آغاز کار «اینگا لاند» بود و از نام اِنگلِس های آلمانی گرفته شده بود. ساکسون ها نیز از آلمان به جنوب بریتانیا مهاجرت کرده اند و به همین مناسبت بریتانیایی ها را «انگلوساکسون» می نامند که آلمانی تبارند و زبان انگلیسی از خانواده زبان آلمانی است که پارسی نیز از همین خانواده است. لندن در منطقه اینگلند واقع شده است. مناطق بریتانیا در سال ۹۲۷ متحد و چند قرن بعد «یونایتدکینگدوم» نامیده شدند.

۱۲۵۰ – وقوع نبرد “منصوره” در جریان جنگ های صلیبی بین فرانسه و مصر

هفتمین مرحله از جنگ‏های صلیبی در اوت سال ۱۲۴۸م آغاز گردید و در جریان آن، پادشاه فرانسه که سه سال در پی تدارک این جنگ بود به سوی قبرس به حرکت درآمد و پس از توقفی چند ماهه، به سوی مصر حرکت کرد. پادشاه فرانسه بر این باور بود که مصرْ کلیدِ بیت‏المقدس می‏باشد. بنابراین با نیرویى که نزدیک به یک‏صد و بیست کشتی بزرگ آن‏ها را منتقل می‏ساخت، در جون ۱۲۴۹م به منطقه دمیاط واقع در شمال مصر رسید و آن جا را تصرف نمود. در این زمانْ نیروهای صلیبی با پنجاه هزار سرباز قصد تسلط بر قاهره را داشتند اما سپاهیان مصر در شهر منصوره که به شهر دمیاط نزدیک بود اردو زدند و با تاخت و تاز و حملات پراکنده خود، امنیت و آسایش اردوگاه صلیبی را بر هم زدند.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟

چندی بعد از این نبرد که در ۱۳ سپتامبر ۱۲۵۰م به وقوع پیوست، لشگر مصر موفق شد راه تدارکاتی صلیبی‏ها از طریق دریا را قطع نموده و آن‏ها را در محاصره قرار دهد. این وضعیت موجب گردید تا سپاهیان صلیبی در قحطی شدید و انواع بیماری‏های واگیردار گرفتار آیند. در نتیجه، فرماندهی صلیبی مجبور به تسلیم شده و سلاح‏های خود راتحویل دهند. پادشاه فرانسه که بیمار و اسیر بود، در صلح نامه‏ای که با مصری‏ها امضاء نمود، پذیرفت تا با پرداخت غرامت، خود و سربازانش را آزاد نماید. به این ترتیب مرحله هفتم جنگ‏های صلیبی با پیروزی مسلمانان خاتمه یافت.

۱۸۹۹ – نخستین تصادف موتر منجر به مرگ

سیزدهم سپتامبر سال۱۸۹۹ «هنری هیل بلیس» به عنوان نخستین قربانی تصادف موتر در آمریکا و دومین آن در جهان جان خود را از دست داد. وی در خیابان ۷۴ غربی شهر نیویارک با تاکسی شماره ۴۳ تصادف کرده بود. نخستین انسانی که قربانی تصادف موتر شده بود زنی به نام «بریجت دریسکول» بود. وی در ۱۷ آگوست ۱۸۹۶ در لندن با موتر تصادف کرده بود. بریجت از عرض خیابان می گذشت که موتری که تنها هفت کیلومتر در ساعت سرعت داشت وی را به گوشه ای پرتاب کرد. این موتر به نوبت کسانی را که مشتاق تجربه سوار شدن در درشکه بدون اسب بودند در خیابانی سنگفرش به طول دو کیلو متر سواری می داد.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
هنری بلیس

۱۷۸۰ – اختراع آسانسور در امریکا 

“آسانسور” اختراع شد و مبتکر اولین دستگاه بالارونده ،یک آمریکایی به نام” جان بیکبارت “بود .اولین آزمایش آسانسور در این روز در شهر شیکاگو در آمریکا انجام گرفت و عبارت از جعبهای چوبی در ارتفاع صد فوتی بود که زن و مرد در آن مینشستند و پایین و بالا میرفتند .اولین آسانسور برقی در سال ۱۸۸۹ میلادی و اولین آسانسور اتوماتیک در سال ۱۹۱۵ میلادی ساخته شد،

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
جان بیکبارت و اختراع ماندگارش

۱۹۱۱ – ترور نخست وزیر روسیه در برابر چشم تزار 

۱۳ سپتامبر سال ۱۹۱۱ پیوتر آرکادویچ ستولیپین Pyotr Arkadyevich Stolypin نخست وزیر روسیه ظاهرا به اشاره تزار نیکلای دوم در اپرای «کی اف» در حضور پادشاه روسیه هدف دو گلوله قرار گرفت و پنج روز بعد در بیمارستان درگذشت. قبلا هم در خانه او بمب کار گذارده بودند که ضمن این انفجار، Stolypin پسر و دختر و ۲۱ تن از همکاران و بستگانش را از دست داده بود. تقریبا همه برجستگان روسیه با ستولیپین که ۵ سال نخست وزیر روسیه بود و انقلاب بلشویکی شش سال بعد (۱۹۱۷) را پیش بینی کرده بود و می خواست با رفتن از یک راه میانه و ناسیونالیستی از آن پیشگیری کند مخالفت می کردند. به دلیل اصلاحات ارضی و دادن آزادیهای مطبوعاتی و موافقت با تاسیس اتحادیه و سندیکا، تزار و سرمایه داران با او مخالف بودند و سوسیالیستها هم به این سبب که راههای ستولیپین، انقلاب اساسی را به تعویق می انداخت با او دشمنی داشتند و تعطیل کردن مراکز فرهنگی سایر ملیتهای امپراتوری روسیه هم مزید بر علت شده بود و غیر روسها او را ناسیونالیست افراطی و دشمن خود تلقی می کردند. پس از انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ معلوم شد که قاتل وی از عوامل پلیس تزار بود. «تاریخ» این ترور را یک اشتباه تزار می داند که با از دست دادن این دریچه اطمینان باعث انهدام خود و روی کارآمدن بلشویکها شد.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
Pyotr A. Stolypin

قاتل ستولیپین «مردخا بوگروف Mordkha Bogrov »وکیل دعاوی و یک یهودی بود. او در عین حال برای پلیس مخفی تزار خبرچینی می کرد.

ستولی پین هنگام مرگ ۴۹ ساله بود. دو دختر از فرزندان تزار هنگام تیراندازی در کنار پدر و شاهد ترور بودند. مردخا دو گلوله به سوی نخست وزیر شلیک کرد. وی بدون برخورد با مانعی وارد جایگاه ویژه تزار در تالار اپرا شده بود. در زمان نخست وزیری ستولیپین بود که قرارداد تقسیم ایران میان روسیه و انگلستان امضاء شده بود.

۱۹۴۰ – حمله ارتش ایتالیا به کشور لیبی 

بنیتو موسولینی (در ایتالیایی: Benito Amilcare Andrea Mussolini) رهبر ایتالیای فاشیست طی دوران جنگ جهانی دوم بود. وی در جریان جنگ به کشور لیبی حمله کرد. موسولینی در پایان جنگ جهانی دوم در حالی که به اتفاق همسرش در حال فرار از نیرو های متفقین بودند در مزرعه ای توسط پارتیزان های ایتالیایی دستگیر شده و در همان جا پس از محاکمه صحرایی به اعدام محکوم شدند و در حالی که او و همسرش بصورت وارونه به سیم خاردار بسته شده تیرباران شدند

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
ورود ایتالیایی ها به خاک لیبی

۱۹۴۲ – آغاز حمله آلمانی ها به استالینگراد

حمله نیروهای نظامی آلمان به شهر استالینگراد (ولگوگراد امروز) از ۱۳ سپتامبر سال ۱۹۴۲ آغاز شد که دفاع از آن به صورت یک حماسه درآمد. استالینگراد آخرین حد پیشروی نیروهای آلمانی در خاک شوروی بود.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
یک صحنه از جنک خیابانی در استالینگراد

۱۹۷۱ – شورش زندان «اتیکا» در نیویورک به دست گارد ملی این ایالت سرکوب شد. در جریان زد و خورد دو طرف، ۴۲ زندانی جان خودرا از دست دادند.

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
اغلب زندانیان سیاه پوست بودند

زادروزها

۱۸۷۴ – زادروز آرنولد شونبرگ آهنگساز و نظریه‌پرداز اتریشی
۱۹۱۶ – زادروز رولد دال داستان‌نویس و فیلم‌نامه‌نویس بریتانیایی

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
رولد دال

۱۹۴۰ – زادروز اسکار آریاس دو دوره رئیس جمهور کاستاریکا، برندهٔ جایزه صلح نوبل سال ۱۹۸۷
۱۹۴۱ – زادروز احمد نجدت سزر دهمین رئیس جمهور ترکیه

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
اسکار آریاس

۱۹۷۳ – زادروز فابیو کاناوارو فوتبالیست ایتالیایی
۱۹۸۹ – زادروز توماس مولر فوتبالیست آلمانی

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
فابیو کاناوارو

 

 

درگذشت‌ها

۸۱ – درگذشت تیتوس امپراتور روم
۱۵۹۲ – درگذشت میشل دو مونتین از تاثیرگذارترین نویسندگان رنسانس اهل فرانسه

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
میشل دو مونتین

۱۵۹۸ – درگذشت فیلیپ دوم پادشاه اسپانیا و پرتغال
۱۸۷۲ – درگذشت لودویگ فویرباخ فیلسوف آلمانی

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
لودویگ فویرباخ

۱۹۴۹ – درگذشت شاک کروگ زیست‌شناس دانمارکی، برندهٔ جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی سال ۱۹۲۰
۱۹۹۶ – درگذشت توپاک شکور خواننده، ترانه سرا، بازیگر، آهنگساز، شاعر و فعال اجتماعی اهل آمریکا

22 شهریور - 13 سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
توپاک شکور

۱۳۲۱ – درگذشت دانته آلیگیری شاعر، نویسنده و اندیشمند ایتالیایی قرون وسطی

*****

درباره admin

مطلب پیشنهادی

به یاد استاد رحیم خشنواز

پس از حصول استقلال افغانستان رباب به عنوان شناسنامه فرهنگی این کشور مطرح گردید. سازی …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.