خانه / تاریخ / تقویم روز / تقویم تاریخ ( ۱۳ ماه اسد )

تقویم تاریخ ( ۱۳ ماه اسد )

امروز ۱۳ ماه اسد برابر با ۴ آگوست تقویم میلادی است. روزی که در تافغانستان و جهان اتفاقات زیادی به وقوع پیوسته است وما به مرور برخی از این وقایع می‌پردازیم. 
رویداد ها:

تولد صالحه وهاب/ ۱۳۳۹

 

صالحه وهاب واصل از شاعران و نویسندگان کشور، در چنین روزی در شهر کابل زاده شد. دورۀ ابتدایی را در مکتب نیکبختی و دوره متوسطه را در لیسه زرغونه به‌پایان برد. او دانش آموخته‌ی دانشگاه کابل است و از این دانشگاه در رشتۀ تجارت و بازاریابی مدرک فوق‌ لیسانس گرفت.

صالحه وهاب واصل، یکی از شعرای زن در تاریخ ادبیات معاصر افغانستان است که در شعرش (واهب) تخلص می‌کند. وی هنوز کودکی بیش نبود که به دنیای شعر و شاعری روی آورد و در آن دوران، به سرودن دوبیتی‌های کودکانه می‌پرداخت.

در اوایل ماه دلو سال ۱۳۶٧ خورشیدی ، ناگزیر شد، افغانستان را ترک کند. نخست به پاکستان مهاجر شد و سه سال در آنجا ماند. سپس به روسیه رفت و یکسال در شهر مسکو به‌ سر برد و در سال ۱۳٧٢ خورشیدی همراه با خانواده‌ی خود به کشور هالند رفت و در آنجا اقامت گزید.

۱۹۱۵ – تشکیل پولیس جنوب در پی انعقاد قرارداد ۱۹۱۵با گسترش شعله‏های جنگ جهانی اول، دولت‏های روس و انگلیس که نفوذ آلمان‏ها را در ایران بر خلاف منافع خود می‏دیدند، در قراردادی محرمانه، منطقه بی‏طرف ایران را که در قرارداد ۱۹۰۷ م پیش‏بینی شده بود، میان خود تقسیم و توافق کردند برای حفظ منافع خود در ایران، قشونی تشکیل دهند. از این رو، روس‏ها نیروی قزاق را به استعداد یازده هزار نفر با فرماندهی خود ایجاد کردند و دولت انگلستان، قوایی درجنوب کشور به نام پلیس جنوب تشکیل داد. افسران انگلیسی در رأس پلیس جنوب و افراد داوطلب هندی و ایرانی، سربازان آن را تشکیل می‏دادند. وظیفه اصلی این پلیس، تخلیه جنوب ایران از آلمان‏ها و عوامل آنها بود. پس از این قرارداد محرمانه، روس‏ها تا اصفهان پیش روی کردند و قلمرو نفوذ خود را از تهران به اصفهان گسترش دادند.

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟

۱۹۱۹ – روزی که مصطفی کمال پاشا ترکیه را جمهوری کرد

مصطفی کمال پاشا که در پی شکست عثمانی در جنگ جهانی اول کمر همت به نجات دست کم خاک اصلی آن بسته بود پنجم آگوست ۱۹۱۹ در نشست ناسیونالیستهای این سرزمین در «سیواس» اعلام کرد که ترکیه باید جمهوری شود. وی این تصمیم را هنگامی علنی ساخت که وطن او در وضعیتی وخیم قرار داشت ؛ فاتحان جنگ هنوز تصمیم به ابقاء این کشور نگرفته بودند و یونان ۲۰ هزار سرباز در «سمیرنا» که از زمان «همر» سابقه یونانی بودن داشت پیاده کرده بود و ناوهای جنگی انگلستان، فرانسه و ایتالیا در آبهای دریای مرمره تا قسطنطنیه (استانبول)، همه جا دیده می شدند. سلطان سر جایش نشسته بود و هرج و مرج و کمبود مایحتاج زندگی در همه جا به چشم می خورد.

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟
آتاتورک

مصطفی کمال (آتاتورک) بعدا راه حلی برای سلطان یافت و آن این بود که چون عنوان بزرگتر سلطان «خلیفه مسلمانان» است به همین اکتفا کند و با حرم خود خوش باشد و حکومت را به دولتمردان بسپارد.

مصطفی کمال که مردی غیر مذهبی و دارای تجربه جنگی فراوان بود یونانیان را از سمیرنا بیرون راند، پایتخت را به آنکارا منتقل کرد ، برای ترکیه که همه مستملکات اروپایی و عربی خود را از دست داده بود قانون اساسی نوشت، الفبای کتابت را به لاتین تغییر داد و …. اگر ترس از مصطفی کمال نبود ، تغییر نظام حکومتی ترکیه آسان نبود.

در جریان تلاشهای شش ساله آتاتورک برای حفظ بقای ترکیه ، حکومت بلشویکی روسیه از نظر ارسال تسلیحات نظامی به او کمک بسیار کرد.

۱۹۲۲ – آغاز جنگ استقلال‏ طلبان ترکیه با ارتش یونان

امپراتوری عثمانی از دیرباز با همسایگان خود اختلافات مرزی داشت. یکی از این کشورها، یونان بود که در ادوار مختلف بر سر تصاحب سرزمین‏های بیشتر با عثمانی می‏جنگید. در همین راستا، طی نبردی که میان نیروهای ترک به رهبری مصطفی کمال پاشا با سپاهیان یونانی در سال ۱۹۲۱م روی داد، مصطفی کمالْ مهاجمان را تار و مار کرد و با این پیروزی، مورد توجه جهانیان قرار گرفت. در این هنگام دولت جدیدالتاسیس شوروی و هم‏چنین دولت فرانسه که بر سر باقی‏مانده امپراتوری عثمانی پس از جنگ جهانی اول، با دولت انگلستان اختلاف داشت، به همکاری با مصطفی کمال پاشا اظهار تمایل کردند.

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟

مصطفی کمال نیز با دریافت اسلحه و مهمات از شوروی و فرانسه، در چهارم اوت ۱۹۲۲م، حمله نهایى خود را برای بیرون راندن یونانی‏ها از خاک ترکیه و بندر ازمیر آغاز کرد. یونانی‏ها که انتظار این حمله را نداشتند غافل‏گیر شدند و سراسیمه دست به عقب‏نشینی زدند. باتصرف ازمیر، آتش‏سوزی عظیمی در این شهر روی داد که آن را به ویرانه‏ای مبدل ساخت. هرچند پس از مدتی، عمدی بودن این حریق که توسط نیروهای ترک صورت گرفته بود، افشا شد و جالب اینکه به بخش ترک‏نشین این شهر آسیبی وارد نگردید. با این پیروزی‏ها، از خلافت و سلطنت عثمانی، جز نامی باقی نماند و مصطفی کمال پاشا، همه کاره ترکیه شد. در نهایت مجلس جدید ترکیه در روز ۲۹ اکتبر ۱۹۲۳م، مصطفی کمال پاشا را که به آتاتورک شهرت یافته بود به ریاست جمهوری این کشور انتخاب کرد.

۱۹۶۴ – آغاز رسمی جنگ ویتنام با امریکا در پی وقوع حادثه خلیج تونکن

بعد از جنگ جهانی دوم و ناتوانی فرانسه در حفظ سلطه خود در منطقه ویتنام، در جنوب شرق آسیا، امریکا ابتدا در پوشش اعزام مستشاران نظامی به کمک فرانسه آمد. اما پس از ناتوانی نیروهای امریکایى و بالا رفتن هزینه حضور غیرمستقیم و بدون نتیجه، در سال ۱۹۶۳م ایالات متحده به صورت آشکار و رسمی قوای خود را وارد ویتنام نمود و هر روز بر تعداد آنها افزود. از سوی دیگر برخوردهای چریکی و گسترش مبارزات استقلال طلبانه مردم ویتنام باعث شد نه تنها افکار عمومی در سراسر جهان به حمایت از مردم ویتنام عمل نماید بلکه نیروهای نظامی امریکا نیز در مقاطع گوناگون دچار شکست‏های مفتضحانه‏ای شوند. در چهارم اوت ۱۹۶۴م، دو ناوشکن امریکایى که در خلیج تونْکَن در ویتنام شمالی مشغول گشت‏زنی بودند از سوی قایق‏های ویتنامی موسوم به “پی.تی” مورد حمله قرار گرفتند و هر دو ناوشکن غرق شدند. قایق‏های ویتنام سپس پایگاه‏های امریکا در اطراف این منطقه را با توپ‏های خود مورد هدف قرار دادند.

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟

این حمله آن‏چنان به کارایى نیروهای نظامی و حیثیت بین‏المللی امریکا ضربه وارد ساخت که سه روز بعد در ۷ اوت ۱۹۶۴م، کنگره امریکا به رئیس جمهور این کشور اجازه داد تا برای دفع هر نوع حمله و خطر نسبت به نیروهای امریکایى دست به هر اقدامی بزند. وارد شدن نیروهای فراوان امریکایى به منطقه ویتنام نیز در راستای اجرای این قانون صورت گرفت اما بدیهی‏ترین نتیجه این اقدام، رسوایى و آشکار شدن ماهیت تجاوزکارانه امریکا در عرصه بین‏المللی بود. واقعه خلیج تونکن در واقع آغازی بر جنگ خونین نه ساله در ویتنام بود که تلفاتی بسیار بر جای نهاد. آن گونه که اسناد محرمانه وزارت دفاع امریکا، پنتاگون، نشان می‏دهد و در ژوئن سال ۱۹۷۱م توسط روزنامه‏های عمده انتشار یافت، سوء استفاده از حادثه خلیج تونکن باعث شد تا یک توطئه سازمان یافته برای توسعه جنگ علیه مردم ویتنام و به منظور سرنگون ساختن دولت ویتنام شمالی شکل گیرد.

زادروزها

۱۵۲۱ – زادروز اوربان هفتماز پاپ‌های کلیسای کاتولیک رم
۱۷۹۲ – زادروز پرسی بیش شلی شاعر غزل‌سرای انگلیسی

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟
پرسی بیش شلی

۱۸۵۹ – زادروز کنوت هامسون نویسنده اهل نروژ ، برنده جایزه نوبل ادبیات سال ۱۹۲۰
۱۹۶۰ – زادروز خوزه لوئیز رودریگز ساپاترو دو دوره نخست‌وزیر اسپانیا

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟
کنوت هامسون

۱۸۰۵ – سر ویلیام روآن همیلتون ریاضیدان و فیزیکدان ایرلندی.

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟
روآن همیلتون

۱۹۴۱ – فین تیسن ایران‌شناس دانمارکی.
۱۹۶۱ – زادروز باراک اوباما چهل و چهارمین رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا ، برنده جایزه صلح نوبل

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟
فین تیسن

۱۹۶۵ – زادروز فردریک راین‌فلت نخست وزیر سوئد از سال ۲۰۰۶

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟
باراک اوباما

درگذشت‌ها

۱۰۶۰ – درگذشت هانری یکم پادشاه فرانسه
۱۸۷۵ – درگذشت هانس کریستیان آندرسن نویسنده معروف اهل دانمارک

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟
هانس کریستیان آندرسن

۱۹۲۲ – درگذشت اسماعیل انور فرمانده کل ارتش عثمانی در جنگ بالکان و در جنگ جهانی اول
۱۹۹۷ – درگذشت ژان کالمان دارای طولانی‌ترین عمر تایید شده یک انسان در تاریخ

13 مرداد - 4 آگوست؛ در تاریخ چه گذشت؟
ژان کالمان

درباره admin

مطلب پیشنهادی

به یاد استاد رحیم خشنواز

پس از حصول استقلال افغانستان رباب به عنوان شناسنامه فرهنگی این کشور مطرح گردید. سازی …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.