خانه / تاریخ / تقویم روز / تقویم تاریخ ( ۳ ماه قوس )

تقویم تاریخ ( ۳ ماه قوس )

امروز ۳ ماه قوس سال هجری شمسی برابر با ۲۴ نوامبر تقویم میلادی است. روزی که در افغانستان و جهان اتفاقات زیادی به وقوع پیوسته است و ما به مرور برخی از این وقایع می‌پردازیم.
رویداد ها:
تولد ثریا طرزی همسر شاه امان الله خان/۱۸۹۷ میلادی
Queen Soraya.jpg

ثریا طرزی خانم، دختر محمود طرزی در ۲۴ نوامبر ۱۸۹۹ برابر با ۳ ماه قوس ۱۲۷۸ در دمشق به دنیا آمد. تبار ملکه ثریا به پاینده خان (-۱۸۰۰) و حاج جمک‌خان بارکزایی (۱۷۷۱–۱۷۱۹) می‌رسید.

پدرکلان او که سردار غلام‌محمد خان طرزی نام داشت، مخالف امیر عبدالرحمان خان بود و در عهد پادشاهی عبدالرحمن خان، او همراه با خانواده‌اش به هند بریتانیایی تبعید شد. چندی بعد، آن‌ها به قلمرو ترکیه عثمانی رفتند و در شام می‌زیستند. وقتی امیر عبدالرحمان خان درگذشت، امیر حبیب‌الله خان شاه شد و راه ملایم تری با مخالفان پدر در پیش گرفت. در نتیجه، محمود طرزی با خانواده‌اش به کابل باز آمد. در این ایام، دو پسر شاه (شهزاده امان‌الله و برادرش شهزاده عنایت‌الله) مجذوب دو دختر زیباروی محمود طرزی شدند و هر کدام را که پسندیدند برای خود به زنی گرفتند

ملکه ثریا در سال ۱۹۱۲ میلادی با امان‌الله شاه ازدواج نمود.

مساعی شاه امان‌الله و ثریا در انکشاف تعلیم و تربیه زنان در تاریخ افغانستان بی‌نظیر بود. در ژانویه ۱۹۲۱ اولین مکتب دخترانه در تاریخ افغانستان در شهر کابل در ناحیه شهرآرا گشایش یافت این مکتب پنجاه نفر شاگرد داشت، شاگردان مرکب بودند از دختران خردسال و زنان جوان. اسما رسمیه محمود طرزی که در خارج از افغانستان تحصیل کرده بود اداره و تدریس این مکتب را به عهده داشت و همچنین یک تعداد معلم‌های ترک، آلمانی و هندی در آنجا تدریس می‌کردند.

در همین سال به همت ثریا به نشر اولین مجله مخصوص زنان بنام «ارشاد نسوان» اقدام شد که مسئولیت آن نیز بعهده اسما رسمیه طرزی بود و اولین شماره آن در ۱۷ مارس ۱۹۲۱ به نشر رسید. این نشریه به شکل مجله یا هفته‌نامه تا سال ۱۹۲۵ میلادی به نشر ادامه داد.

Bundesarchiv Bild 102-05499, Berlin, Besuch König von Afghanistan.jpg

ملکه ثریا در سال ۱۹۲۷ میلادی امان‌الله را در «سفر بزرگ» همراهی کرد. در این سفر این زوج از کشورهای ایران، ترکیه، شوروی، انگلیس، آلمان، فرانسه، ایتالیا، مصر و هندوستان بازدید کردند. این مسافرت شوق نوین‌سازی افغانستان را در این دو زنده‌تر کرد و به هنگام بازگشت امان‌الله تشکیل یک لویه جرگه داد و به انتقاد از سنت‌گرایی رؤسای قبایل افغان پرداخت. انتقادات بسیاری از سوی مردم نسبت به بیحجابی ثریا و اینکه از وی عکس گرفته شده بود شیوع پیدا کرد.

مجددی‌ها که از با نفوذترین خانواده‌های روحانی کابل بودند فتوای کفر شاه را بدست خط تقریباً چهارصد نفر از علمای دینی که عمدتاً از جانب انگلیس‌ها پول دریافت می‌کردند رسانیده و به ولایت جنوبی فرستادند که بدین وسیله مردم آنجا را بیشتر علیه شاه تحریک نموده، آتش شورش قبایلی را دامن زدند.

این عوامل و رویدادهای دیگر به سرنگونی حکومت امان‌الله انجامید.

درگذشت ثریا در ۲۰ اپریل ۱۹۶۸ برابر با ۳۱ ماه حمل ۱۳۴۷ در سن هفتاد سالگی در رم ایتالیا اتفاق افتاد.

وفات دوکتور احمد علی کهزاد، مورخ و باستان شناس کشور/۱۳۶۳ شمسی

تصویر مرتبط

دوکتور احمدعلی کُهزاد یکی از نویسندگان و تاریخ‌نگاران برجسته افغانستان بود. این پژوهشگر افغانستانی در تاریخ هشت ثور (اردیبهشت ماه) سال ۱۲۸۷ خورشیدی در کابل زاده شد و در سال ۱۳۶۲ خورشیدی درگذشت.

احمد علی کهزاد در سال ۱۹۰۷ زاده شد، او از مردم چنداول، کابل بود و مکتب استقلال را تمام نموده‌است.

شخصیت علمی احمد علی کهزاد، با پنجاه سال کارهای علمی و تحقیقاتی و نگارش کتاب‌ها و آثار بیشمار وی در زبانهای فارسی، پشتو، انگلیسی، فرانسوی و ایتالیای نزد مردم افغانستان و جهان به حدی با اهمیت و با ارزش است، که او را از جمله دانشمندان طراز اول تاریخ‌نگاری و باستان‌شناسی معاصر افغانستان شناخته‌اند.

حامد کرزی، رئیس‌جمهور افغانستان، در پیام خود به مناسبت بزرگداشت صدمین سال تولد او، از کارنامه‌های علمی کهزاد ستایش کرد و او را بنیانگذار تاریخ‌نویسی جدید در افغانستان خواند.

از استاد کهزاد با جمع دیگری از روشنفکران چون قدیر تره‌کی، غلام‌محمد غبار، سرور جویا، نعیمی، فرقه مشر فتح محمد خان، دکتر فاروق اعتمادی و غیره از بنیان گزاران حزب وطن نام برده شده‌است.

استاد کهزاد در لویه جرگه سال ۱۳۴۳ ش. از جمله کسانی بود که در تغییر رژیم مطلقه شاهی به رژیم شاهی مشروطه نقش داشت.

وی ناشر کتب و آثاریست که مربوط به تاریخ دوره‌های پیش از اسلام می‌شود. وی رئیس انجمن پشتو (پشتو تولنه)، انجمن تاریخ و موزیم کابل بود.

۱۸۳۱ – کشف الکتریسیته توسط مایکل فارادِی دانشمند انگلیسی

مایکل فارادِی، فیزیک‏دان شهیر انگلیسی، به علم الکتروشیمی علاقه فراوانی داشت. وی در این راه تجربه‏های زیاد آموخت و موفق به کشف قوانین الکترولیز شد. او هم‏چنین دست به آزمایش‏های گوناگونی زد و در این آزمایش‏ها، در زمینه شیمی، متالوژی و ساختن لامپ‏های الکتریکی پیشرفت و موفقیت‏های بسیاری به دست آورد. از کارهای دیگر این فیزیک‏دان، اختراع موتور الکتریکی بود که در آن، برای اولین بار در تاریخ علم، نیروی مغناطیسی به نیروی الکتریکی تبدیل گردید. با این حال، کار مهم فارادِی در زمینه الکتریسیته بود که در ۲۴ نوامبر ۱۸۳۱م موفق به کشف آن شد. البته کشف نیروی برق مربوط به قرن شانزدهم و هفدهم است و نخستین وسایل برقی نیز در قرن هجدهم و نیمه اول قرن نوزدهم مورد استفاده قرار گرفته است. در این میان، مایکل فارادِی، نخستین اکتشافات مهم خود را در زمینه الکترومغناطیس و روش انتقال نیروی برق و استفاده از آن برای ایجاد حرارت و روشنایی، در نیمه اول قرن نوزدهم عرضه کرد.

3 آذر - 24 نوامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟

۱۹۴۴ – ۸۸ بمب افکن آمریکایی شهر توکیو را بمباران کردند. این نخستین بمباران هوایی شهر توکیو توسط آمریکا بود که ادامه یافت. 

3 آذر - 24 نوامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟

۱۹۶۵ – جنرال موبوتو سسه سکو Mobutu Sese Seko برای دومین بار در کنگو کودتا کرد

او از این روز تا زمان مرگ در ۷ دسامبر ۱۹۹۷ بر این کشور که نام آن را به زئیر تغییر داده بود حکومت کرد. نخستین کودتای او در سی ام ژوئن ۱۹۶۰ و برضد پاتریس لومومبا صورت گرفت. لومومبا وی را رئیس ستاد ارتش کنگو کرده بود. به نوشته برخی از مورخان، این کودتا طبق نقشه سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا ـ «سیا» صورت گرفته بود که منجر به فرار و سپس دستگیری و قتل لومومبا شد. موبوتو در کودتای اول، حکومت را به دست نگرفت. هدف، حذف لومومبا بود که پای دولت مسکورا به کنگو بازکرده بود و با کمپانی های اروپایی استخراج الماس کنگو درافتاده بود.

3 آذر - 24 نوامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
ژنرال موبوتو سسه سکو

زادروزها

۱۶۳۲ – زادروز باروخ اسپینوزا فیلسوف مشهور هالندی
۱۷۸۴ – زادروز زکری تیلور دوازدهمین رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا

3 آذر - 24 نوامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
زکری تیلور

۱۸۲۶ – زادروز کارلو کلودی نویسندهٔ ایتالیایی، خالق پینوکیو
۱۸۶۴ – زادروز تولوز لوترک نقاش، طراح و تصویرساز فرانسوی

3 آذر - 24 نوامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
کارلو کلودی

۱۹۲۵ – زادروز سیمون ون درمیر فیزیکدان هلندی، برندهٔ جایزه فیزیک نوبل سال ۱۹۸۴
۱۹۵۴ – زادروز امیر کوستوریتسا کارگردان اهل بوسنی و هرزگوین

3 آذر - 24 نوامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
سیمون ون درمیر

درگذشت‌ها

۱۷۲۲ – درگذشت یوهان آدام راین‌کین ارگنواز برجستۀ آلمانی
۱۹۲۹ – درگذشت ژرژ کلمانسو نخست وزیر فرانسه از سال ۱۹۰۶ تا ۱۹۰۹

3 آذر - 24 نوامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟
دیه‌گو ریورا

۱۹۵۷ – درگذشت دیه‌گو ریورا نقاش و دیوارنگار مکزیکی
۱۹۹۱ – درگذشت فردی مرکوری موسیقیدان، آهنگساز و خوانندهٔ بریتانیایی

۱۱۱۲ – درگذشت جووانی جـِرولامو ساکری، ریاضی‌دان ایتالیایی.

۱۳۸۱ – درگذشت ریچارد هریس، بازیگر ایرلندی.

*****

درباره admin

مطلب پیشنهادی

به یاد استاد رحیم خشنواز

پس از حصول استقلال افغانستان رباب به عنوان شناسنامه فرهنگی این کشور مطرح گردید. سازی …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.